محمد عبد الله عنان ( مترجم : عبد المحمد آيتى )
277
تاريخ دولت اسلامى در اندلس ( فارسي )
به هنگام فرار ، دو برادر منذر و بعضى از اعيان از جمله ابو المغيرة بن حزم را نيز در بند كشيده ، به گروگان برد . مردم به قصر سرقسطه حمله كردند و تاراج و ويرانش نمودند و هرجومرج و آشوب همهجا را فراگرفت . در اين هنگام مردى به ميدان آمد كه دست تقدير او را براى قمع فتنه ذخيره كرده بود . اين مرد ، ابو ايوب سليمان بن محمد بن هود الجذامى بود . سليمان بن محمد بن هود نيز چون بنى تجيب به يك خاندان اصيل عربى انتساب داشت . جد اعلايشان هود به اندلس داخل شد . او از قبيله ازد بود . سليمان بن هود به هنگام بروز فتنه از سرداران بزرگ جنگى در ثغر اعلى بود . بر شهر لارده مستولى شده و فرمانرواى آن ابو المطرف التجيبى را كشته بود . سپس بر تطيله از بلاد اطراف ثغر غلبه يافت . به هنگام قتل منذر بن يحيى التجيبى در تطيله بود . چون از حوادث سرقسطه خبر يافت شتابان به آنجا آمد . بعضى گويند به هنگام وقوع حادثه در لارده مقام داشت و مردم سرقسطه از او خواستند كه به آنجا رود . ابن خلدون روايت ديگر مىآورد ، خلاصه آنكه سليمان بن هود خود مرتكب جريمهء سرقسطه شده بود . و پادشاه مقتول منذر معز الدوله نبود بلكه پدرش يحيى المظفر بود و او بود كه در آن ايام حكومت مىكرد . ابن خلدون تاريخ حادثه را در سال 431 ه مىداند . « 5 » ابن الخطيب واقعهء قتل را مسكوت گذاشته و مىگويد مردم سرقسطه خود بر يحيى بن منذر بن يحيى شوريدند و به او پشت كردند و به سليمان بن هود روى آوردند « 6 » ، جز اينكه اين دو روايت را روايت ابن حيان مورخ معاصر او نفى مىكند ؛ از اينرو ما همين روايت را برگزيديم . صاحب البيان المغرب نيز آن را تأييد مىنمايد . « 7 » در هرحال سليمان بن هود با يارانش به سرقسطه شتافت و در آغاز محرم سال 431 ه / بيست و دوم سپتامبر سال 1039 م بر آن مستولى گرديد . حال اين استيلا به دعوت مردم سرقسطه بوده يا در اثر اعمال قدرت - كه شق اخير به نظر ارجح مىآيد - سليمان بن هود زمام امور را بىهيچ منازعى به دست گرفت و با روى كار آمدن او رياست خاندان
--> ( 5 ) . ابن خلدون : العبر ، ج 4 / ص 163 . ( 6 ) . ابن الخطيب : اعمال الاعلام ، ص 170 . ( 7 ) . رجوع كنيد به روايت ابن حيان كه به تفصيل در البيان المغرب آمده است : ج 3 / ص 178 - 181 و نيز ج 3 / ص 221 و 222 .